Tin tức sự kiện
Tin tức sự kiện
Cải cách mô hình kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu 
25/09/2020 
 
Chiều 24/9, tại trụ sở Tổng cục Hải quan, Bộ Tài chính tổ chức buổi họp báo giới thiệu Đề án “Cải cách Mô hình kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu”, thừa ủy quyền của Lãnh đạo Bộ Tài chính, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Văn Cẩn đã chủ trì buổi họp báo.

Tham dự buổi họp báo còn đại diện đại diện Văn phòng Chính phủ; đại diện một số bộ quản lý chuyên ngành; văn phòng thường trực Ban chỉ đạo 389 Quốc gia; Viện Nghiên cứu và Quản lý kinh tế trung ương - Bộ Kế hoạch và Đầu tư; Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân - Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ; Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); đại diện một số doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp; đại diện tại Việt Nam của Hội đồng kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN (USABC); Dự án tạo thuận thương mại do USAID tài trợ; một số đơn vị thuộc Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan và phóng viên các cơ quan thông tấn, báo chí.

image

Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Văn Cẩn đã chủ trì buổi họp báo

Đề dẫn cuộc họp báo, ông Ngô Chí tùng, Phó Chánh Văn phòng Bộ Tài chính cho rằng: kiểm tra chuyên ngành là công cụ để kiểm soát chất lượng hàng hóa, đảm bảo an ninh, an toàn. Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) với vai trò là cơ quan đầu mối, đã phối hợp tích cực với các Bộ ngành triển khai các giải pháp cải cách toàn diện hoạt động kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu theo đúng mục tiêu cắt giảm thủ tục kiểm tra chuyên ngành đã được Chính phủ chỉ đạo. Với sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự vào cuộc của Bộ Tài chính (trực tiếp là Tổng cục Hải quan) cùng các bộ, ngành, trong những năm qua, công tác kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa nhập khẩu đã đạt được một số kết quả nhất định song vẫn tồn tại một số bất cập, chồng chéo; chưa đáp ứng được yêu cầu cải cách hành chính cũng như chưa tạo được bước chuyển biến mang tính đột phá, đáp ứng kỳ vọng của cộng đồng doanh nghiệp.

Từ thực tế trên, nhằm cải cách thực chất công tác kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa nhập khẩu, với mục tiêu giảm chi phí, giảm thời gian cho doanh nghiệp, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, phát huy trách nhiệm của các Bộ, ngành liên quan đến hoạt động nhập khẩu hàng hóa, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 99/NQ-CP ngày 13/11/2019, và Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 01/01/2020, trong đó giao Bộ Tài chính: “chủ trì xây dựng Đề án cải cách kiểm tra chuyên ngành theo hướng cơ quan Hải quan là đầu mối thực hiện kiểm tra chuyên ngành tại cửa khẩu (trừ các mặt hàng liên quan đến an ninh, quốc phòng, kiểm dịch...), bộ quản lý chuyên ngành thực hiện hậu kiểm”. Trên cơ sở đánh giá, phân tích thực trạng công tác kiểm tra chuyên ngành hiện nay, nghiên cứu mô hình kiểm tra chất lượng của một số nước trên thế giới, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã có tờ trình số 164/T-Tr – BTC ngày 16/9/2020 trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án cải cách mô hình kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu. Theo tính toán, nếu áp dụng thành công đề án này sẽ tiết kiệm cho nền kinh tế khoảng 399 triệu đô la Mỹ mỗi năm – tương đương hơn 9.000 tỷ đồng.

Phát biểu tại buổi họp báo, Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Nguyễn Văn Cẩn cho biết, nhằm đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, Chính phủ đã có những chỉ đạo tạo bước đột phá trong công tác kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa XNK. Trong đó, Chính phủ giao Bộ Tài chính chủ trì xây dựng đề án cải cách kiểm tra chuyên ngành nhằm đổi mới căn bản, tạo bước đột phá trong công tác kiểm tra chuyên ngành. Qua đó tạo thuận lợi đầu tư, thương mại, đảm bảo an ninh an toàn và lợi ích quốc gia, cũng như đảm bảo thực thi đầy đủ nghĩa vụ, trách nhiệm trong các hiệp định song phương và đa phương.

 

Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan cho biết, mặc dù công tác kiểm tra chuyên ngành thời gian qua đã đạt một số kết quả, song vẫn chưa đáp ứng yêu cầu cải cách, vẫn tồn tại nhiều bất cập từ trình tự, thủ tục, phương thức kiểm tra. “Trong nhiều báo cáo, cũng như ý kiến của doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp cho thấy còn tình trạng xung đột trong các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý chuyên ngành, trong khi đó, hiệu quả kiểm tra không cao. Trong vòng năm năm tỷ lệ phát hiện lô hàng không đáp ứng chất lượng chưa đến 0,03% so với tỉ lệ mẫu đưa ra” – Tổng cục trưởng Nguyễn Văn Cẩn nhấn mạnh đồng thời cho biết thêm, vấn đề đáng lo ngại chính là chưa đầy đủ tiêu chuẩn tiêu chuẩn, quy chuẩn.

“Có danh mục hàng hóa kiểm tra chuyên ngành, nhưng tiêu chuẩn, quy chuẩn chưa đầy đủ dẫn tới khó khăn cho cơ quan thực thi, ảnh hưởng tới quá trình thông quan hàng hóa của doanh nghiệp. Chính vì vậy, cùng với các giải pháp cải cách đang được đẩy mạnh của Chính phủ, cùng với việc kết nối liên thông một cửa quốc gia thì lĩnh vực kiểm tra chuyên ngành cần đồng bộ”- Tổng cục trưởng cho biết thêm.

image

Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Châu Âu tại Việt Nam và Hiệp hội Thương mại Hoa Kỳ

tại Việt Nam đánh giá cao những cải cách của Đề án

Đại diện Cục Giám sát quản lý về hải quan khẳng định: Đề án nhằm cải cách thực chất công tác kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa nhập khẩu, giảm chi phí, giảm thời gian cho doanh nghiệp, phát huy trách nhiệm của các bộ quản lý ngành, lĩnh vực, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Theo mô hình Đề án, nhiều thủ tục kiểm tra theo mô hình mới được đơn giản hóa nhờ nguồn thông tin, cơ sở dữ liệu của người nhập khẩu được tập trung vào một đầu mối là cơ quan hải quan. Theo đó, khi hàng hóa đủ điều kiện được áp dụng chế độ miễn kiểm tra chất lượng hoặc kiểm tra giảm thì hệ thống điện tử hải quan tự động cập nhật, người nhập khẩu không phải làm thủ tục xin miễn giảm như hiện hành; Giảm nhiều giấy tờ trùng lặp giữa hồ sơ hải quan và hồ sơ kiểm tra chất lượng.

Đề án gồm 7 nội dung cải cách lớn gồm:

Giao cơ quan Hải quan là đầu mối trong kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu.

Áp dụng đồng bộ 3 phương thức kiểm tra cho cả lĩnh vực chất lượng, an toàn thực phẩm nhằm cắt giảm số lô hàng nhập khẩu phải kiểm tra gồm: Kiểm tra chặt; Kiểm tra thông thường; Kiểm tra giảm.

Đơn giản hóa thủ tục kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu.

Áp dụng kiểm tra theo mặt hàng để cắt giảm số lượng các lô hàng phải kiểm tra (chuyển đổi phương thức kiểm tra từ kiểm tra chặt sang kiểm tra thông thường, từ kiểm tra thông thường sang kiểm tra giảm áp dụng đối với hàng hóa giống hệt, không phân biệt nhà nhập khẩu).

Áp dụng đầy đủ, thực chất nguyên tắc quản lý rủi ro trong kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa nhập khẩu để đảm bảo vai trò quản lý nhà nước và nâng cao tính tuân thủ của doanh nghiệp.

Mở rộng đối tượng được miễn kiểm tra chất lượng, kiểm tra an toàn thực phẩm, với dự kiến bổ sung 18 nhóm đối tượng để giảm chi phí quản lý nhà nước và chi phí của doanh nghiệp.

Ứng dụng hệ thống công nghệ thông tin trong Mô hình mới để cắt giảm thời gian, hỗ trợ doanh nghiệp và các cơ quan hữu quan.

Tại buổi họp báo, Tổng cục trưởng Nguyễn Văn Cẩn đã giải đáp những băn khoăn, thắc mắc từ đại diện các Bộ, ngành và phóng viên các cơ quan báo chí liên quan đến các nội dung của Đề án.

Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Châu Âu tại Việt Nam; Hiệp hội Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam (Amcham); Hiệp hội Ô tô Việt Nam (VAMA); Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP)… bày tỏ sự vui mừng và nhất trí cao với các nội dung của Đề án và hy vọng Đề án sớm được triển khai sẽ góp phần hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu.

Cổng TT-BTC


NĐD-VP