Kỹ thuật trồng trọt
Kỹ thuật trồng trọt
Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật của ngành NN&PTN đối với việc quản lý tính kháng thuốc Bảo vệ thực vật trong phòng chống rầy nâu, rầy lưng trắng hại lúa và nhện đỏ hại cây ăn quả có múi. 
08/08/2018 
 

Trong lĩnh vực trồng trọt, thuốc Bảo vệ thực vật (BVTV) có vai trò rất quan trọng trong việc tăng năng suất và chất lượng cây trồng, đảm bảo an ninh lương thực. Trong thực tế, việc sử dụng thuốc BVTV vẫn còn nhiều tồn tại và bất cập, lạm dụng thuốc BVTV đang là một vấn đề lớn trong việc sử dụng và quản lý thuốc BVTV của ngành nông nghiệp. Nông dân thường ít quan tâm đến các loại hoạt chất trong thuốc BVTV, dẫn tới tình trạng sử dụng thuốc BVTV thiếu hiệu quả và an toàn, làm tăng chi phí sản xuất và nguy cơ mất an toàn thực phẩm, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và môi trường. Ngoài ra còn làm cho sâu hại ngày càng bị kháng thuốc nên một số đối tượng dễ phát sinh thành dịch.

Sự hình thành các loài sâu kháng thuốc là một trở ngại lớn cho việc phòng trừ, nhất là với biện pháp sử dụng thuốc hóa học. Khi sâu đã kháng thuốc thì phải dùng lượng thuốc nhiều hơn, tốn kém chi phí và tăng mức độc hại. Hoặc phải tìm kiếm các hoạt chất mới, là một công việc khó khăn và cần có thời gian. Sâu kháng thuốc cũng gây tâm lý lo ngại và nghi ngờ biện pháp dùng thuốc.

Trong thực tế sản xuất, ở Việt Nam cũng như nhiều nước khác đã xảy ra nhiều trường hợp sâu trở nên kháng thuốc. Từ năm 1986, trên thế giới đã phát hiện có gần 300 loài sâu và nhện hại cây trồng kháng nhiều loại thuốc có các cơ chế tác động khác nhau. Ở Việt Nam đã ghi nhận các loài sâu tơ hại rau, sâu xanh da láng hại đậu và bông, rầy xanh, bọ trĩ hại bông, chè, sâu cuốn lá nhỏ hại lúa và một số sâu khác có biểu hiện kháng thuốc,... đặc biệt là rầy nâu, rầy lưng trắng gây hại lúa và nhện đỏ gây hại cây ăn quả có múi.

Để nâng cao hiệu quả trong phòng chống rầy nâu, rầy lưng trắng hại lúa và nhện đỏ hại cây ăn quả có múi, đồng thời ngăn chặn tính kháng thuốc của các SVGH này. Thời gian qua, cục Bảo vệ thực vật đã công nhận Quy trình quản lý tính kháng thuốc BVTV của nhện đỏ (Panonychus citri McGreor) hại cây ăn quả có múi tại Quyết định số 750/QĐ-BVTV-KH ngày 25/4/2017 và Quy trình quản lý tính kháng thuốc BVTV của rầy nâu Nilaparvata lugens (Stal), rầy lưng trắng Sogatella furcifera (Horvath) hại lúa tại Quyết định số 1757/QĐ-BVTV-KH ngày 28/6/2018 (theo link sau: http://www.ppd.gov.vn/uploads/news/2017_06/Scan_%20quan%20ly%20tinhkhang%20thuoc%20bBVTV%20cua%202%20loai%20nhen%20do.pdf

http://www.ppd.gov.vn/uploads/news/2018_07/18.07.28%20-%20QD%201757.pdf)

Đây là những tiến bộ kỹ thuật của ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn.

Ngoài ra, để khắc phục tính kháng thuốc của sâu hại thì bà con nên áp dụng một số biện pháp kỹ thuật như sau:

1. Dùng thuốc hợp lý và đúng kỹ thuật theo nguyên tắc 4 đúng.

2. Áp dụng chiến lược luân phiên thay thế các loại thuốc: Sử dụng giữa các lần dùng thuốc, không nên liên tục sử dụng nhiều lần một loại thuốc. Chủ yếu là thay đổi các loại thuốc có hoạt chất khác nhau và cách tác động khác nhau.

3. Chú ý sử dụng những loại thuốc ít có khả năng gây tính kháng thuốc: Phần lớn các loại thuốc hóa học tác động trực tiếp đến hệ thần kinh đều dễ gây tính kháng thuốc hơn các thuốc sinh học. Nhóm thuốc vi sinh ít gây tính kháng thuốc nhất.

4. Dùng thuốc hỗn hợp với dầu khoáng hoặc dầu thực vật: Tăng hiệu quả diệt sâu và làm chậm tốc độ phát sinh tính kháng thuốc. Hỗn hợp với dầu cũng giảm một phần lượng thuốc hóa học sử dụng để hạn chế ô nhiễm.

Chi cục Trồng trọt và BVTV khuyến cáo, hướng dẫn bà con áp dụng các Quy trình quản lý tính kháng thuốc BVTV trên vào sản xuất nâng cao hiệu quả phòng chống các loại SVGH để cây trồng đạt năng suất mang lại hiệu quả kinh tế cao./.

 Đỗ Thị Lành - CBKT phòng Bảo vệ thực vật-CC TT&BVTV