Bệnh viện Y Dược Cổ Truyền
Bệnh viện Y Dược Cổ Truyền
Tầm quan trọng của phục hồi chức năng - vật lý trị liệu sau mổ tái tạo dây chằng khớp gối 
04/11/2015 
 

Trong hệ vận động, Khớp gối là khớp chịu toàn bộ sức nặng của cơ thể, khớp gối vững chắc là nhờ có một hệ thống vững chắc như: gân cơ, các dây chằng, sụn chêm, trong đó dây chằng chéo trước khớp gối giữ vai trò quan trọng nhất, giữ đến 70% chức năng của khớp gối. Chính vì vậy, đứt dây chằng chéo khớp gối nói chung và dây chằng chéo trước khớp gối nói riêng là loại tổn thương thường gặp nhất trong chấn thương khớp gối, nguyên nhân thường gặp là do chấn thương trong thể thao, tai nạn giao thông và các tai nạn trong sinh hoạt. Có khoảng 50% tổn thương dây chằng chéo có kèm theo các tổn thương khác như: rách sụn chêm, bong sụn khớp, đứt dây chằng bên trong, bên ngoài hay gãy xương,…Nếu bệnh nhân không được điều trị và tập phục hồi chức năng sớm thì sẽ dẫn đến biến chứng teo cơ, lỏng khớp, thoái hóa khớp, khớp gối mất vững.

Để phục hồi lại độ vững chắc của khớp và tránh các biến chứng thứ phát thì bệnh nhân cần được phẫu thuật tái tạo lại dây chằng chéo khớp gối. Sự thành công sau phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo khớp gối cũng như sau các cuộc phẫu thuật chỉnh hình khác thì người bệnh cần phải trải qua giai đoạn quan trọng là tập Phục hồi chức năng-Vật lý trị liệu. Việc tập luyện này có tầm quan trọng tương đương với việc phẫu thuật phục hồi lại chức năng của khớp gối. Tùy theo tính chất tổn thương của dây chằng, tùy theo kỹ thuật mổ và chất liệu mảnh ghép được sử dụng mà mỗi bệnh nhân sau phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo khớp gối cần có những bài tập Phục hồi chức năng khác nhau.

Xin giới thiệu bài tham khảo: Tầm quan trọng của tập Phục hồi chức năng-Vật lý trị liệu sau phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo trước khớp gối bằng nội soi qua các giai đoạn sau:

Giai đoạn I: từ ngày đầu - tuần thứ 2 sau mổ:

- Bệnh nhân cần mang nẹp bất động gối ở tư thế duỗi cả khi nằm ngủ.

- Tập di động xương bánh chè lên trên xuống dưới, sang hai bên.

- Hàng ngày tháo nẹp, tập gấp - duỗi gối thụ động, biên độ tăng dần, gấp tối đa có thể đến 90 độ, ngày 3-4 lần. Ban đầu tập thụ động, sau tập chủ động hoặc chủ động có sự hỗ trợ của Kỹ thuật viên.

- Tập gồng cơ đùi, cơ cẳng chân trong nẹp, tập nâng chân có nẹp lên khỏi mặt giường, tập dạng, khép chân.

- Tập đi lại bằng hai nạng, tỳ một phần trọng lượng cơ thể trong tư thế chân đặt nẹp duỗi gối tối đa.

Giai đoạn II: từ tuần thứ 3- 4 sau mổ:

- Tiếp tục gấp gối tăng dần, đạt 1200  ở tuần thứ 4.

- Tập cơ tứ đầu: gấp, duỗi gối chủ động có sức cản, tập đi xe đạp tại chỗ.

- Đi lại bằng nạng, có thể tỳ hoàn toàn trọng lượng cơ thể lên chân mổ, duỗi thẳng gối khi tỳ chân.

- Vật lý trị liệu: Sau 4 tuần phẫu thuật có thể có cứng khớp, dính khớp gối hoặc cơ lực đùi yếu đi nên cần điều trị kết hợp: sóng ngắn, hồng ngoại, điện phân, điện xung.

Giai đoạn III: từ tuần thứ 5-6.

- Tháo bỏ nẹp gối: Tập nhún đùi trong giới hạn khớp gối duỗi dần từ 900 - 400  và ngược lại. Tập bước lên, xuống cầu thang.

- Tập nâng đùi có bao cát khi gối gấp 900, tăng dần trọng lượng.

Giai đọan IV: từ tuần thứ 7-10.

- Tiếp tục các bài tập như trên và tăng dần cường độ.

- Có thể tập chạy bước ngắn trên đường phẳng, chạy tới và lùi.

Giai đoạn V: từ tuần thứ 11-20.

Tiếp tục tăng cường các bài tập như trên. Tập chạy tăng tốc dần, chạy ngang, bước lên, xuống cầu thang nhiều bậc, tập đứng tấn lâu hơn.

Giai đoạn VI: từ tuần thứ 21- 25:

Có thể bắt đầu chơi các môn thể thao nhẹ. Sau 6 tháng, có thể chơi thể thao trở lại bình thường khi biên độ gối đạt được > 1300, sức mạnh của Cơ tứ đầu đùi đạt được > 85% mức bình thường và cơ Hamstring (nếu còn) đạt > 90% mức bình thường. Duy trì được 2-3 lần chơi trong một tuần.

Xin được lưu ý:  Quá trình tập Phục hồi chức năng phải được bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình và bác sĩ chuyên khoa phục hồi chức năng chỉ định, giám sát, đánh giá và theo dõi qua những lần tái khám theo hẹn. Đồng thời phải tập luyện ở những trung tâm Phục hồi chức năng, bệnh viện chuyên khoa phục hồi chức năng giúp cho người bệnh sớm hồi phục trở lại cuộc sống thường ngày.

                                                              BSCKI. Phú Anh Quốc

 
Tin đã đưa
(14/09)
(12/08)
(23/07)
(01/02)
(04/10)
(27/09)
(11/09)
(09/09)
(03/09)
(15/08)

Liên kết website