Chương trình sức khỏe
Chương trình sức khỏe
Trả lời phỏng vấn những vấn đề sức khỏe trong những ngày tết  
25/01/2014 
 

Nhằm giúp quý vị và các bạn có thêm những kiến thức căn bản để phòng tránh những bệnh thường xảy ra trong dịp tết, khách mời của chương trình hôm nay, chúng tôi trân trọng giới thiệu Bác sỹ Nguyễn Năm – Giám đốc Trung tâm Truyền thông Giáo dục sức khỏe. Xin chào quý thính giả đã lắng nghe chương trình Những vấn đề cuối tuần, hôm nay đã là 24 tháng chạp và chỉ còn một tuần nữa thôi sẽ bước qua năm mới, đón tết cổ truyền Xuân Giáp Ngọ, xin kính chúc Quý vị nghe đài cùng gia quyến một năm an khang, hạnh phúc và thành đạt. Để ngày tết trọn vẹn niềm vui, chương trình cuối tuần lần này xin trao đổi cùng quý vị thính giả Những vấn đề sức khỏe trong những ngày tết để quý vị lưu ý giữ gìn sức khỏe, đón một cái tết vui tươi và khỏe mạnh.

PV: Thưa BS Năm, ông đánh giá như thế nào về tình hình dịch bệnh thường xảy ra, cũng như vấn đề đảm bảo sức khỏe của mọi người trong thời điểm này ?

Theo chỉ đạo của Sở Y tế trong công tác phòng chống dịch bệnh trong dịp tết Giáp Ngọ 2014, cần quan tâm những vấn đề  sau:

- Giám sát dịch bệnh đang lưu hành là bệnh tay chân miệng, sốt xuất huyết và sốt rét;

- Dịch bệnh có nguy cơ cao: các loại bệnh cúm A, B, trong đó lưu ý nhiều bệnh Cúm AH5N1 và H5N7 và những bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp (ARI), đặc biệt đối với người già và trẻ em

- Bùng phát các bệnh không lây nhiễm như: tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh goutte, bệnh tim mạch…

- Những bệnh liên quan ăn uống, vệ sinh an toàn thực phẩm, ngộ độc bia rượu.v.v…

PV: Thưa BS Năm, theo ông những bệnh nào thường xảy ra trong dịp tết và cách nhận biết như thế nào ?

Những bệnh dịch truyền nhiễm thường ngày chúng tôi cũng đã nói đến nhiều và nay chỉ nói đến những bệnh thường xảy ra trong dịp tết:

- Ngộ độc thực phẩm: triệu chứng đầu tiên là đau bụng sau khi ăn, có thể kèm theo ói mửa và tiêu chảy.

- Dị ứng thực phẩm: triệu chứng đầu tiên sau khi ăn: ngứa toàn thân, da nổi những cục, mảng, nếu có  mệt, đau bụng và khó thở… là triệu chứng nặng cần đưa đi viện ngay. 

- Hội chứng dạ dày triệu chứng đầu tiên là đau bụng sau khi ăn đầy bụng, chướng bụng, khó tiêu, chán ăn.

- Tiêu chảy: triệu chứng đầu tiên là đau bụng sau khi ăn, sau đó đi cầu phân tóe nước, nếu trong phân lẫn đàm, máu hoặc phân màu nâu là có hiện tượng viêm ruột cần đi khám chữa bệnh ngay.

- Viêm tụy cấp: tuy hiếm gặp nhưng rất nguy hiểm, triệu chứng đầu tiên là sau  bữa tiệc ăn nhiều thịt, cá, uống nhiều rượu bia, thấy đau bụng vùng thượng vị, nôn ói dữ dội, người mệt lã… là phải đưa ngay vào bệnh viện tỉnh cấp cứu.

- Bùng phát bệnh goutte: tết ăn nhiều thức ăn chứa đạm, uống nhiều bia rượu làm tăng lượng a-xit uric trong máu nên kích hoạt bệnh goutte; thường chỉ qua đêm sáng mai thấy một vài khớp nhỏ sưng, nóng và đau kịch liệt, nên đi khám bệnh ngay để biết lượng a-xit uric trong máu và điều trị sớm, nếu không sẽ mất ăn, mất ngủ vì đau.

- Tiểu đường: cần duy trì uống thuốc đều đặn và thực hiện chế độ kiêng, những đồ ngọt, đặc biệt là những thức ăn làm sẳn có khá nhiều muối và đường. Nếu thấy người mệt mõi, nhức đầu thì nên đi kiểm tra đường huyết vào sáng sơm lúc bụng đói.

- Tăng huyết áp: cũng duy trì uống thuốc đều đặn và thực hiện chế độ kiêng, những thực ăn có quá mặn, đặc biệt là những thức ăn làm sẵn có khá nhiều muối và đường không tốt cho người tăng huyết áp. Nếu thấy người mệt mõi, nhức đầu thì nên đi kiểm tra ngay, không được chần chừ.

- Các bệnh tim mạch: thiếu máu cơ tim, nhồi máu cơ tim. Nếu có uống thuốc hoặc chế độ ăn kiêng thì phải duy trì đúng theo hướng dẫn. Nếu thấy mệt, đau ngực Không nên ăn quá no và uống nhiều bia rượu.

- Đột quỵ: Đây là một việc không may cho đời người, phòng là chính, còn khi để xảy ra rồi thì hiện nay y học cũng chỉ chữa triệu chứng mà thôi. Thường đề phòng từ còn trẻ và thường xuyên, như chống béo phì, tập thể dục thường xuyên, không ăn mặn, hạn chế mỡ, hạn chế đường, giảm bia rượu; nếu có bệnh thì điều trị để hạ mỡ máu, phòng chống tăng huyết áp, ổn định đường huyết.

- Ngộ độc rượu, bia: Chúc xuân chỉ nên uống theo khả năng, không nên ép nhau uống quá nhiều.

 PV: Thưa ông, số lượng bệnh nhân bị bệnh vào trong những dịp Tết có tăng cao hơn so với ngày thường không ? Thường thì mức độ nguy hiểm của các bệnh như thế nào ?

Trong những ngày tết, các cơ sở khám chữa bệnh, bệnh viện không khám các bệnh thông thường mà chỉ giải quyết những bệnh cấp cứu, tuy nhiên qua theo dõi nhiều năm các bệnh cấp cứu vào bệnh viện tỉnh thường tăng cao hơn nhiều so với ngày thường và thường ở mức độ rất nguy hiểm, vì những lý do sau:

- Do tâm lý thoải mái ngày tết là ngày vui chơi nên hầu như ai cũng chơi hết mình, ngay cả những người đang điều trị bệnh mạn tính, quên cả những điều kiêng cữ hàng ngày… nên khi tình trạng bệnh lý xảy ra thì cũng hết mức nguy hiểm.

- Người đang điều trị bệnh mạn tính vì vui quá nên quên uống thuốc, rồi khi bệnh bùng lên thì rất nguy hiểm. Nhất là những bệnh tim mạch, tăng huyết áp, tiểu đường mà quên uống thuốc thì thật là đại họa: có thể đột quỵ, nhồi máu cơ tim, hôn mê do tiểu đường… có thể dẫn đến tử vong.

- Thường là bệnh nhân đến viện chậm do người bệnh ngại nói ra với người nhà sợ phiền mà ráng chịu hoặc con cháu đi chơi tết hết nên khi xảy ra tai biến không được xử lý kịp thời. Chưa kể tai nạn giao thông, tai nạn sinh hoạt, đánh nhau luôn chiếm số lượng cao trong số bệnh nhân đến cấp cứu và nhập viện

PV: Vào dịp tết, các bậc cha mẹ rất lo lắng cho trẻ em, đối tượng rất dễ bị bệnh trong dịp tết vì sinh hoạt , ăn uống thường bị đảo lộn. Bác sỹ nhận xét về vấn đề này như thế nào ? 

Đúng vậy, ngày tết thời tiết thường nóng lạnh có mức chênh nhiệt độ khá cao nên suy giảm sức đề kháng của trẻ; Trẻ thường theo cha mẹ đi chúc tết nên chịu nhiều nắng gió; giấc ngủ bị xáo trộn, ăn uống lại thất thường và không phù hợp với trẻ do thức ăn làm sẵn nên trẻ em rất dễ bị bệnh. Do đó khuyên rằng gia đình nên lên lịch cho tết cụ thể để có khoảng thời gian ăn, nghỉ cho trẻ; Chuẩn bị thức ăn hàng ngày để trẻ em ăn đúng giờ giấc và đúng thực phẩm; Áo quần đủ ấm cho trẻ và khoảng cách di chuyển nên vừa với sức trẻ; không để trẻ thức quá khuya. Lưu ý khi cho trẻ ăn trái cây phải bóc vỏ và lấy hết hạt trước khi cho trẻ ăn tránh hóc hạt trái cây rất nguy hiểm.

PV: Còn những người lớn tuổi thì cần phải quan tâm đến vấn đề gì, nhất là việc ăn uống, thưa bác sỹ ? 

Người lớn tuổi thì vẫn tuân thủ những hướng dẫn nêu trên, chỉ lưu ý thêm: luôn ăn thức ăn nấu xong khi còn nóng, nấu mềm, dạng lỏng tốt hơn, đừng bỏ bữa; bia rượu, nước ngọt rất dè chừng, vừa phải; Hạn chế đi ra ngoài trời còn lạnh.

PV: Một trong những bệnh trong dịp Tết được mọi người quan tâm nhất hiện nay là ngộ độc thực phẩm, rối loạn tiêu hóa. BS có thể phân tích thêm dấu hiệu của bệnh này ?

- Ngộ độc thực phẩm: là do ăn phải những chất độc có trong thực phẩm, có thể là chất phụ gia cấm, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, hóa chất  hoặc độc tố vi khuẩn, vi khuẩn, các độ tố trong quá trình phân hủy thực phẩm tạo nên hoặc độc tố người sản xuất cố tình cho vào. Tùy theo chất độc mà có những biểu hiện khác nhau, nhưng thường thấy sau khi ăn khoảng từ 30 phút, bệnh nhân sẽ thấy đau bụng, buồn nôn, nhức đầu choáng váng, sau đó ói nhiều hoặc tiêu chảy với các cấp độ khác nhau tùy theo mức độ độc và loại chất độc. Trường hợp này nên đưa bệnh nhân đi viện để khám và điều trị sớm.

- Rối loạn tiêu hóa là tình trạng ăn uống quá nhiều, vượt công năng tiêu hóa bình thường của cơ thể buột cơ thể phải đào thải bớt thức ăn ra ngoài, như uống quá nhiều rượu thì buồn nôn và nôn thốc, nôn tháo để giảm bớt sự hấp thu rượu vào máu; hoặc đầy bụng, trướng hơi do ăn quá no, quá nhiều một loại thức ăn nào đó có nhiều chất dầu mỡ hoặc gia vị hoặc tiêu phân lỏng do không hấp thu hết. Xử trí nên uống men tiêu hóa sau một bữa tiệc có nhiều thức ăn dầu mỡ hoặc ăn một lát gừng tươi trước và sau khi ăn tiệc để kích thích tiêu hóa. Nếu ói nhiều quá, có sốt hoặc chướng bụng gây khó thở nên đưa bệnh nhân đi khám bệnh.

Nghi ngờ bị  bệnh đường ruột như đau bụng, tiêu chảy,phân đàm nhớt ói… nên khám bệnh để được điều trị, tư vấn; không nên dùng thuốc cầm tiêu chảy sẽ làm độc tố, vi khuẩn ứ lại trong ruột gây bệnh nặng thêm.

PV:Thưa BS Năm, một lần nữa để phòng tránh bệnh trong dịp tết có hiệu quả thì  mọi người phải chú ý đến những vấn đề gì ? 

- Lên lịch vui xuân để không bị động;

- Cố gắng giữ mức sinh hoạt gần với nhịp độ thông thường, nhất là những người có mắc các bệnh mạn tính thì phải thực hiện đúng hướng dẫn, uống thuốc đúng quy định;

- Bia rượu chúc xuân nên tùy hỷ, không nên ép nhau quá chén để còn sức cho ngày mai;

- Hạn chế sử dụng các thức uống có gas vì làm chướng bụng, ăn ít đi;

 - Ăn uống cần tuân thủ 10 nguyên tắc vàng VSATTP, cần nấu sôi lại thức ăn hôm trước trước khi ăn; Không bỏ bữa, nhất là trẻ em và người lớn tuổi cần được ăn đúng giờ giấc;

- Không chơi quá khuya;  Dành thời gian cho nghỉ ngơi;

- Giữ ấm, kín gió cho trẻ em khi ra đường.

PV: Cám ơn những thông tin của vị khách mời. Tết có khoẻ thì mới vui vẻ cả năm nên chúng ta cần chú ý cẩn thận trong chế độ sinh hoạt, ăn uống bắt đầu cho một năm mới với hy vọng tràn trề niềm vui và khoẻ mạnh. Nếu các bạn cần những thông tin gì liên quan đến các bệnh mùa hè hãy gọi ĐT trực tiếp BS Nguyễn Năm – Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe. ĐT: 0975017036 sẽ được tư vấn trực tiếp./.  

 
Liên kết website