Trung tâm Kiểm soát bệnh tật
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật
TIẾP TỤC PHÒNG, CHỐNG BỆNH SỐT RÉT 
27/06/2013 
 

        5 tháng đầu năm 2013, tỉnh ta có 367 trường hợp mắc bệnh sốt rét, tăng 5,46% so với cùng kỳ năm trước. Đáng lo ngại là nhiều bệnh nhân nhiễm ký sinh trùng sốt rét phối hợp hai chủng loại Plasmodium falciparumPlasmodium vivax. Các xã có bệnh nhân sốt rét tăng như Phước Thắng, Phước Thành huyện Bác Ái; Phước Hà huyện Thuận Nam; Hòa Sơn huyện Ninh Sơn.

        Nhiều bệnh nhân ở xã Hòa Sơn cho biết, mắc sốt rét khi đi rừng. Năm 2012, những bệnh nhân này cũng đã từng phát hiện mắc sốt rét tại trạm y tế. Khoa Dịch tễ Sốt rét xác định nguyên nhân gia tăng bệnh sốt rét là do tình trạng dân cư vào các vùng sốt rét lưu hành ngày càng tăng. Hiện nay, tập quán làm rẫy ngủ rừng vẫn còn ở vùng đồng bào Raglay. Mặt khác, kinh tế khó khăn, người dân vùng đồng bằng vào rừng sâu làm ăn dài ngày nhưng không thực hiện các biện pháp phòng bệnh nên việc nhiễm sốt rét dễ xảy ra.

        Những người đi rừng thường không khai báo, nên họ không được tư vấn và không sử dụng được dịch vụ phòng chống sốt rét miễn phí, do đó trạm y tế không thể lập kế hoạch bảo vệ và cấp thuốc tự điều trị sốt rét cho các đối tượng này. Những bệnh nhân ở xã Phước Thắng, Phước Thành, Phước Hà, Hòa Sơn, ngủ rẫy hoặc đi rừng từ 3-4 năm nay, mỗi đợt kéo dài cả tuần hoặc cả một mùa sản suất. Dù biết nằm võng bọc màn, nằm màn khi ở trong rừng để phòng bệnh sốt rét, nhưng chưa bao giờ họ thực hiện hoặc tự giác đến trạm y tế xã để lấy thuốc sốt rét và lấy lam máu xét nghiệm khi trở về nhà. Khi được hỏi nguyên nhân, họ nói tưởng bị bệnh sốt rét thì mới đến trạm khám, lấy thuốc, khi chưa mắc bệnh thì lấy thuốc làm gì.

        Trong khi đó, các điểm kính hiển vi phát hiện sốt rét hoạt động đều đặn, một số điểm kính được tập huấn lại nay đã dần đi vào hoạt động có hiệu quả so với 2012, công tác phát hiện và điều trị bệnh sốt rét được chủ động. Mạng lưới y tế thôn ở các xã trọng điểm nhiệt tình lấy lam  để  điểm kính xã phát hiện ký sinh trùng. Dự án quỹ toàn cầu phòng chống sốt rét đã cung cấp test chẩn đoán nhanh, nên các xã không có điểm kính cũng dễ dàng phát hiện ký sinh trùng nâng cao hiệu quả điều trị sốt rét, tiết kiệm thuốc, tăng thêm lòng tin của người bệnh.

        Dù đã rất nỗ lực, nhưng trên thực tế số dân di biến động này thường nằm ngoài sự kiểm soát của cấp chính quyền và Ngành Y tế, gây khó khăn trong việc ngăn chặn sự lan truyền của bệnh. Chính quyền các cấp chưa có giải pháp quản lý người đi rừng ngủ rẫy. Cán bộ y tế cơ sở kiêm nhiệm nhiều chương trình, chất lượng hoạt động phòng chống sốt rét còn hạn chế một số địa phương. Công tác quản lý ca bệnh sốt rét còn nhiều khó khăn, do bệnh nhân ít thực hiện đúng theo hướng dẫn của cán bộ y tế trong điều trị dễ dẫn đến tình trạng tái phát và làm ký sinh trùng sốt rét kháng thuốc.

        Trong nhiều năm qua, Ngành Y tế và chính quyền địa phương xác định việc tăng cường quản lý tình trạng dân di biến động là giải pháp hiệu quả nhất để phòng, chống sốt rét; nhưng đến giờ tỉnh ta vẫn chưa làm được.

        Dự báo trong thời gian tới, bệnh sốt rét có thể tiếp tục gia tăng. Để chủ động khống chế bệnh sốt rét có hiệu quả, không để xảy ra dịch sốt rét, giảm sốt rét ác tính và hạn chế đến mức thấp nhất tử vong do sốt rét trong năm 2013, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành chỉ thị yêu cầu Sở Y tế chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan xây dựng chương trình hành động cụ thể để triển khai đồng bộ các biện pháp khống chế sốt rét trên địa bàn toàn tỉnh. Tăng cường các biện pháp phát hiện bệnh sốt rét sớm, điều trị kịp thời, đúng phác đồ, trong đó chú trọng các khu vực ký sinh trùng sốt rét kháng thuốc và vùng có nguy cơ cao lan truyền ký sinh trùng sốt rét kháng thuốc. Tổ chức giám sát dịch tễ bệnh sốt rét, tăng cường giám sát mật độ, sự phân bố và kháng hóa chất diệt côn trùng của muỗi truyền bệnh sốt rét, cung cấp và áp dụng các biện pháp phòng chống muỗi truyền bệnh sốt rét. Bảo đảm cung cấp đủ và quản lý tốt thuốc điều trị bệnh sốt rét có hiệu lực cao cho các tuyến. Tiếp nhận và phân bổ kịp thời màn, màn võng tẩm hóa chất diệt muỗi, vận động người dân ngủ màn thường xuyên.

                                      CN. Trần Xuân Hàm
                  (Trung tâm Phòng chống Sốt rét – KST & CT tỉnh)

 
Liên kết website