Nhiệt liệt chào mừng kỷ niệm ngày thành lập Sở Văn Hóa Thể Thao và Du Lịch tỉnh Ninh Thuận
Nhập từ khóa...Tìm kiếm
Gốm Bàu Trúc
Gốm Bàu Trúc
BẢO TỒN VÀ PHÁT HUY CÁC GIÁ TRỊ DI SẢN VĂN HÓA TỈNH NINH THUẬN 
28/11/2018 
 

Ninh Thuận là tỉnh có lịch sử hình thành và phát triển lâu đời, đã để lại cho thế hệ hôm nay nhiều di sản văn hóa tiêu biểu và độc đáo góp phần không nhỏ vào việc phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Đặc biệt là những di sản văn hóa vật thể và văn hóa phi vật thể gắn liền với vùng đất đầy nằng và đầy gió này. Trong quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa, ít nhiều đã tác động cả tích cực lẫn tiêu cực đến quá trình bảo tồn gìn giữ các giá trị di sản văn hóa trong giai đoạn hiện nay. Vì thế việc bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa trong giai đoạn hiện nay là hết sức cần thiết, và đây cũng là một trong nhiệm vụ quan trọng nhằm giừ giữ tốt vốn di sản văn hóa của cha ông truyền lại cho thế hệ mai sau.


Xác định di sản văn hóa là tài sản vô giá của các thế hệ cha ông ta để lại cho thế hệ trẻ hôm nay và mai sau là phần hồn của nền văn hóa dân tộc. Di sản văn hóa có ý nghĩa rất quan trọng trong việc giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống lịch sử văn hóa của dân tộc. Bên cạnh đó, nó còn là phương tiện để giới thiệu về hình ảnh địa phương cho khách du khách trong và ngoài nước, tạo tiền đề cho các chiến lược phát triển du lịch góp phần tăng trưởng kinh tế - xã hội tỉnh nhà. Xác định rõ điều đó, trong những năm trở lại đây, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Ninh Thuận đã chủ động tích cực triển khai việc nghiên cứu, sưu tầm, quản lý và phát huy các giá trị di sản văn hóa trên địa bàn toàn tỉnh nhằm góp phần thực hiện tốt các mục tiêu lớn về văn hóa đã được xác định trong Nghị quyết TW 5 khóa VIII về “Xây dựng văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc”, và gần nhất là Nghị quyết số 33-NQ/TW về “Xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước” đã đạt được một số kết quả như:

Công tác lập hồ sơ di tích: Tính tới thời điểm tháng 12/2018, tỉnh Ninh Thuận có tổng số gần 60 di tích được xếp hạng (trong đó 02 di tích cấp quốc gia đặc biệt; 15 di tích cấp quốc gia, 12 di tích vật thể, 03 di sản văn hóa được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, khoảng gần 38 di tích cấp tỉnh); là 01 trong 21 tỉnh có Nghệ thuật Đờn ca Tài tử được UNESCO vinh danh di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Trong năm 2018, tỉnh Ninh Thuận đã tiến hành hoàn tất các thủ tục liên quan đến việc lập hồ sơ đề nghị Hội đồng Di sản thế giới công nhận “Nghệ thuật làm Gốm của người Chăm Bàu trúc” là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại cần bảo vệ khẩn cấp.  

Công tác trùng tu, tôn tạo di tích: Trải qua hàng ngàn năm tồn tại và phát triển chịu nhiều sự tác động của các yếu tố tự nhiên và xã hội. Nhiều di tích trên địa bàn toàn tỉnh đã và đang bị xuống cấp. Nhưng với sự nỗ lực của ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch, sự quan tâm, hỗ trợ của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục Di sản văn hóa, UBND tỉnh, sự phối hợp chặt chẽ của các Sở, ban ngành chức năng, sự đóng góp tích cực của đông đảo các tầng lớp nhân dân. Đến nay, đã có nhiều di tích xếp hạng được bảo quản, trùng tu – tôn tạo, phục hồi chống xuống cấp theo đúng quy định của Nhà nước. Kinh phí trùng tu, tôn tạo và phục hồi mỗi di tích từ vài trăm triệu đến vài chục tỷ đồng. Do đó, nhiều di tích di tích xếp hạng được bảo tồn khang trang như: cụm du lịch tháp Pô Kong Garai, tháp Pô Rôme, tháp Hòa Lai, Đình Vạn Phước, Đình Thuận Hòa, Miếu Xóm Bánh, Đình Tấn Lộc, nhà Cách Mạng Nguyễn Hữu Hương,….

Công tác tuyên truyền, phát huy giá trị di tích: Thực hiện Nghị quyết Trung ương 5 Khóa VIII về “Xây dựng văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc” và gần nhất là Nghị quyết 33 về “Xây dựng con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước”. Nhiều năm qua Tỉnh ủy, UBND tỉnh Ninh Thuận đã chỉ đạo ngành VHTTDL xây dựng quy chế quản lý, bảo vệ và sử dụng các di tích lịch sử văn hóa và danh lam thắng cảnh trên địa bàn tỉnh. Kết quả là năm 2015, Sở VHTTDL tham mưu UBND tỉnh Ninh Thuận ban hành Quyết định số 84/2015/QĐ-UBND về phục hồi, tôn tạo các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận, đẩy mạnh công tác tuyên truyền Luật Di sản văn hóa,…. Tỉnh đã kêu gọi các nhà đầu tư trong và ngoài tỉnh tham gia đầu tư vào hoạt động bảo tồn và phát huy các giá trị di tích gắn văn hóa với phát triển kinh tế, văn hóa với phát triển du lịch; thực hiện tốt công tác tuyên truyền, quảng bá giới thiệu về di tích, danh thắng dưới nhiều hình thức như: phim tư liệu, in sách, tờ gấp; mở nhiều cuộc trưng bày triển lãm tại Bảo Tàng tỉnh và Trung tâm nghiên cứu Văn hóa Chăm nhằm mục đích giới thiệu và trưng bày các hiện vật về các giá trị văn hóa Chăm, những thành tựu về Kinh tế - văn hóa – xã hội của tỉnh; vừa phục vụ nhu cầu giáo dục về lịch sử truyền thống về đất nước con người Việt Nam, vừa phục vụ nhu cầu hưởng thụ văn hóa của nhân dân trong tỉnh.

Mặc dù công tác bảo tồn và phát huy giá trị Di sản văn hóa tỉnh Ninh Thuận đã nhận được sự quan tâm, đầu tư và đạt được kết quả đáng khích lệ trong niều năm qua. Nhưng vẫn còn một số tồn tại nhất định cần khắc phục như:

+ Việc giao nhiệm vụ cho các Ban Quản lý dự án xây dựng làm nhiệm vụ trùng tu, tôn tạo di tích đã khiến nhiều di tích bị biến dạng, trái với hướng dẫn của Luật Di sản Văn hóa, do các chủ đầu tư khi ký hợp đồng với vối đơn vị thi công không có năng lực chuyên môn về công tác tu bổ, tôn tạo di tích và đội ngũ kiến trúc sư không có chứng chỉ về trung tu, tôn tạo di tích do Bộ VHTTDL cấp. Các di tích cấp tỉnh hiện nay tỉnh chưa có nguồn đầu tư sửa chữa nên một số di tích tự người dân đóng góp và tự ý trùng tu và sửa chữa nên cũng ảnh hưởng rất lớn đến quá trình bảo tồn các giá trị của di tích.

+ Chính sách đào tạo cán bộ là một trong những vấn đề cấp bách hiện nay đối với quá trình bảo tồn và phát huy các giá trị di tích, đặc biệt là ở cấp huyện, cấp xã, phường, thị trấn. Hiện nay công tác xã hội hóa hoạt động di tích ở tỉnh chưa được phát huy và chưa có chủ trương của tỉnh.

Nhìn chung trong những năm qua, tỉnh Ninh Thuận đã có nhiều cố gắng và đạt được những hiệu quả nhất định trong việc bảo tồn, tôn tạo và phát huy các giá trị di sản văn hóa trên địa bàn tỉnh, góp phần tích cực vào công tác giáo dục truyền thống văn hóa lịch sử và thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội. Tuy nhiên, để nâng cao hiệu quả bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trong thời gian tới, đáp ứng yêu cầu và nhiệm vụ mới theo tinh thần Nghị quyết đại hội Đảng bộ tỉnh đã đề ra, chúng ta cần quan tâm đến những vấn đề sau:

1. Tiếp tục quán triện sâu rộng Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII về “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”; Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Ninh Thuận.

2. Tăng cường công tác sưu tầm, bảo quản các di sản văn hóa. Sưu tầm là một trong những hình thức bảo tồn di sản văn hóa hiệu quả và mang tính lâu dài. Do đó cần đẩy mạnh công tác sưu tầm để lưu giữ và bảo quản tại Bảo tàng tỉnh và Trung tâm nghiên cứu văn hóa Chăm.

3. Đẩy mạnh xã hội hóa công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa. Việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa không chỉ là trách nhiệm của ngành văn hóa mà là trách nhiệm của mọi cấp, mọi ngành, mọi tổ chức kinh tế, xã hội và mọi tầng lớp nhân dân. Tạo mọi điều kiện mở rộng nguồn đầu tư khai khác về tiềm năng vật lực và tài lực trong xã hội tham gia bảo tồn và phát huy di sản văn hóa theo phương châm nhà nước và nhân dân cùng làm.

4. Tăng cường đầu tư kinh phí, cơ sở vật chất, trang thiết bị cho công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa. Kết hợp giữa đầu tư, tôn tạo di tích, danh lam thắng cảnh với khai thác phát triển du lịch. Phát huy vai trò của hệ thống thông tin đại chúng trong việc tuyên truyền, giáo dục kiến thức về Luật di sản văn hóa đến từng người, từng gia đình.

5. Mở lớp tập huấn năng cao nhận thức về công tác bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa, Luật Di sản văn hóa; Nghị định 98/2010/NĐ-CP của Chính phủ,… Các hoạt động tuyên truyền và phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể trên đã góp phần nâng cao nhận thức, ý thức và trách nhiệm của người dân trên địa bàn toàn tỉnh.

6. Có kế hoạch phối hợp chặt chẽ giữa ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch với các ngành liên quan để tăng cường hiệu quả công tác quản lý Nhà nước trên địa bàn tỉnh đối với các giá trị di tích. Đặc biệt là các di tích đã được xếp hạng.

7. Đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học cấp tỉnh và cấp quốc gia, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan trong công tác lập hồ sơ khoa học xếp hạng các giá trị di tích, di lam thắng cảnh và các hồ sơ khoa học giá trị văn hóa phi vật thể  gắn với phát triển du lịch, phát triển kinh tế - xã hội.

Có thể nói, làm tốt công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa của tỉnh trong xu thế công nghiệp hóa – hiện đại hóa hiện nay, tức là chúng ta đã làm tròn bổn phận của mình với cha anh, với cộng đồng đương đại và thế hệ mai sau./.

Nguồn: Thanh Thùy

Quản trị