Nhập từ khóa...Tìm kiếm
Khoa học và công nghệ
Khoa học và công nghệ
Ứng dụng các tiến bộ khoa học và công nghệ vào ngành nông nghiệp 
23/08/2018 
 

Tác động của việc ứng dụng các tiến bộ công nghệ, kỹ thuật đến giá trị gia tăng của ngành nông nghiệp trong 06 tháng đầu năm 2018, cần được xem xét, phân tích một cách tổng thể trong chu trình: học tập, nghiên cứu - ứng dụng thử nghiệm tại địa phương- chuyển giao - tiếp thu, nâng cao năng lực sản xuất - nhân rộng trên diện rộng - hình thành chuỗi giá trị, với sự tham gia của các ngành, các cấp, doanh nghiệp.

Những tác động của việc nghiên cứu - ứng dụng thử nghiệm - chuyển giao công nghệ    

- Thông qua các nhiệm vụ KH&CN, đã tổ chức hơn 40 lớp tập huấn chuyển giao ứng dụng các quy trình công nghệ mới, kỹ thuật tiên tiến cho hơn 1.200 lượt người dân về các công nghệ nuôi trồng, sơ chế, bảo quản và chế biến rong sụn; chăm sóc nấm ăn, nấm dược liệu; Kỹ thuật sản xuất, chế biến các sản phẩm từ nho đảm bảo ATVSTP như chế biến rượu nho, mật nho, mức nho; Kỹ thuật trồng hành tỏi theo hướng VietGAP; Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây măng tây xanh và giải pháp tưới tiết kiệm nước; Kỹ thuật ứng dụng công nghệ vi sinh chế biến thức ăn gia súc; Kỹ thuật trồng rau an toàn trên giá thể sạch; Kỹ thuật quản lý dịch hại tổng hợp trên cây ăn quả; Kỹ thuật trồng và chăm sóc bưởi da xanh...Thông qua các lớp tập huấn, trình độ sản xuất nông nghiệp được cải thiện đem lại hiệu quả cao hơn trong sản xuất.

- Nghiên cứu - ứng dụng thử nghiệm - chuyển giao công nghệ nhằm phát triển các sản phẩm đặc thù của tỉnh:

- Nhóm các đề tài nghiên cứu về cây nho: sản phẩm nho Ninh Thuận là kết quả của quá trình chuyển giao và ứng dụng các kết quả nghiên cứu khoa học của tỉnh: từ đề tài nghiên cứu chọn tạo ra các giống (NH01-48, NH01-152, phục tráng giống Red Cardinal); đề tài nghiên cứu quy trình canh tác (theo VietGAP); đề tài phòng trừ sâu, bệnh hại trên cây nho; công nghệ bảo quản nho, chế biến vang nho; Ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất giống nho NH01-152 tại Ninh Thuận... Đến nay, diện tích nho theo tiêu chuẩn VietGAP đã được mở rộng trên 200 ha và cấp 110 giấy chứng nhận VietGAP cho 1.197 hộ dân trồng nho; đã hình thành hàng chục cơ sở sản xuất vang nho, nho khô, các điểm du lịch sinh thái từ các vườn nho mẫu; hiện nay, giống nho NH01-152 cho quả to, trung bình từ 5,8-6,5 g/quả, khối lượng chùm lớn, trung bình đạt 615-650 g/chùm, mật độ chùm từ 3,2-43,8 chùm/m2, năng suất thực thu đạt 15,1 – 17,2 tấn/ha...đang được người sản xuất nho đầu tư phát triển nhiều vì đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn so với giống NH01-48 và Red Cardinal. Từ những kết quả đã nêu, cây nho đã trở thành một trong những cây trồng có hiệu quả kinh tế cao nhất hiện nay, là một trong những sản phẩm nông nghiệp chủ lực của tỉnh.

- Đề tài Nghiên cứu chế biến một số sản phẩm từ cây măng tây Asparagus officinali Linn trồng tại Ninh Thuận; Ứng dụng kỹ thuật thâm canh cây Măng Tây theo hướng công nghệ cao; Công nghệ màng bao gói khí quyển biến đổi (MAP) bảo quản măng tây tươi đến 20 ngày, là những công nghệ mà nhờ đó Công ty TNHH Linh Đan Ninh Thuận mới có thể thu mua măng tây và đưa vào tiêu thụ trên thị trường lớn như thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội…và lập dự án đầu tư sản xuất chế biến nước uống măng tây tại khu công nghiệp Thành Hải. Từ việc có doanh nghiệp bao tiêu, thị trường tiêu thụ ổn định người dân đã yên tâm sản xuất và đưa diện tích măng tây lên đến hơn gần 200 ha tại tỉnh.

- Nhóm các đề tài nghiên cứu về thủy sản: từ các đề tài sinh sản nhân tạo giống Hàu cửa sông (Crassostrea rivularis), hàu Thái Bình Dương (Crassostrea gigas), giống cua xanh (Scylla paramamosain); sinh sản nhân tạo và ứng dụng nuôi thương phẩm ghẹ xanh (Protunus pelagicus Linnaeus, 1766), Trung tâm Giống Hải sản cấp I của tỉnh đã phát triển, đưa vào sản xuất 78.000 cua, ghẹ giống; 13,0 triệu con giống hàu Thái Bình Dương. Từ nhiệm vụ KH&CN cấp tỉnh sau nghiệm thu được Bộ KH&CN duyệt DA Nông thôn miền núi; Mô hình nuôi cá Mú đen chấm đỏ (tại các xã: Tân Hải, Hộ Hải, Phương Hải, Tri Hải): Có 10 hộ tham gia, tổng diện tích nuôi: 2,5 ha, sau 8 tháng nuôi cá Mú đen chấm đỏ đạt kích cỡ trung bình 750 gram/con, tỷ lệ sống 75-80%, sản lượng bình quân đến thời điểm kiểm tra  đạt 600 kg/1.000 m2. Ngoài các hộ trong mô hình, hơn 20 hộ thuộc thôn Phương Cựu, Tri Thủy đã chuẩn bị giống, xử lý ao để thả nuôi cá Mú đen chấn đỏ. Từ những kết quả đã nêu, Tỉnh đã hình thành những nghề nuôi mới, có hiệu quả kinh tế cao, tận dụng được diện tích ao đìa bị bỏ hoang sau khi việc nuôi tôm đi vào thoái trào.

- Xây dựng các mô hình chuyển giao các giải pháp sản xuất nông nghiệp tiên tiến, hiệu quả, điển hình như:

+ Nhóm dự án, đề tài về chuyển giao công nghệ tưới tiết kiệm: Dự án NTMN Xây dựng mô hình ứng dụng công nghệ tưới tiết kiệm nước trong sản xuất nông nghiệp cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Ninh Thuận.…;  Đề tài cấp nhà nước Nghiên cứu ứng dụng Bentonite và phân bon lá nano để cải tạo đất, nâng cao nâng suất cây trồng và tiết kiệm nước tưới; Đề tài Nghiên cứu xác định công nghệ tưới tiết kiệm nước, kết hợp sử dụng các tiến bộ kỹ thuật canh tác hợp lý trong điều kiện khô hạn cho cây Nho, Táo; ứng dụng Bentonite để tăng cường giữ ẩm và nâng cao dinh dưỡng cho đất đã góp phần trong việc nâng tổng diện tích áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm trên cây trồng cạn toàn tỉnh đạt 979,21ha.  

+ Đề tài “Ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ “1 phải, 5 giảm” trong thâm canh lúa tại huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận: từ 20 ha diện tích nghiên cứu thử nghiệm năm 2011, tính đến năm 2017 đã nhân rộng lên đến 21.726,18 ha trên toàn tỉnh. Việc áp dụng kết quả này đã đem lại hiệu quả là: giảm lượng phân đạm bón thừa từ 23,9 - 30,8 kg/ha; giảm số lần tưới nước 01 - 02 lần/vụ/ha; giảm số lần phun thuốc BVTV 02 - 03 lần/vụ; năng suất tăng từ 800 - 1.800 kg/ha; lợi nhuận tăng từ 4.495.000đ - 12.597.000 đ/ha. Xuất phát từ những thành công kinh tế - kỹ thuật của mô hình KH&CN ban đầu, đã làm tiền đề để tỉnh ta thực hiện thành công cánh đồng lớn sản xuất lúa giống của tỉnh tại huyện Ninh Phước.

+ Triển khai các mô hình mẫu về sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao như: Nghiên cứu sản xuất nho ứng dụng công nghệ cao tại Ninh Thuận; Nhân rộng mô hình sản xuất giống nho mới NH 01-152; Trồng rau an toàn bằng công nghệ thủy canh trong nhà màng; Trồng thử nghiệm cây Đinh Lăng (Polyscias fruticosa L.) theo tiêu chuẩn GACP,...Các mô hình mẫu là nơi tham quan học tập, để người dân tin tưởng đầu tư ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp.

+ Trong khai thác thủy sản: Đề tài xây dựng mô hình đội tàu mẹ - con phù hợp nghề cá Ninh Thuận đã thử nghiệm, đánh giá hiệu quả kinh tế mô hình đội tàu mẹ - tàu con, thiết kế kỹ thuật 03 mẫu tàu mẹ làm dịch vụ hậu cần nghề cá làm bằng các vật liệu gỗ, thép và composite; Đề tài Nghiên cứu ứng dụng đèn LED cho nghề lưới vây xa bờ tại tỉnh Ninh Thuận, là cơ sở chính để Qũy môi trường toàn cầu của Liên Hiệp quốc (GEF-SGP) tài trợ 79.139 USD để tiếp tục triển khai nhân rộng trên nhiều tàu đánh bắt của tỉnh, năm 2018 Trung tâm khuyến nông tiếp tục thực hiện dự án nhân rộng với tài trợ 50% kinh phí mua đèn LED của Cty Rạng Đông. HIện nay, công nghệ này đã được nhân rộng trên hàng chục tàu cá của tỉnh, đem lại hiệu quả tiếp kiệm nhiên liệu hơn 1/3 so với sử dụng đèn cao áp.  

+ Thu hút nhiều dự án chuyển giao, nhân rộng tiến bộ KH&CN của Trung ương với kinh phí lớn đầu tư cho Ninh Thuận như: Trồng rau an toàn bằng công nghệ thủy canh trong nhà màng quy mô lớn (5 tỷ đồng); Nghiên cứu ứng dụng khoa học và công nghệ xây dựng chuỗi giá trị sản xuất nho rượu gắn với chế biến vang nho tại Ninh Thuận và Lâm Đồng (9 tỷ đồng); Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp bền vững vùng đồng bào dân tộc Raglay đặc biệt khó khăn huyện Bác Ái (4 tỷ đồng); Ứng dụng tiến bộ KH&KT trong chăn nuôi bò hướng thịt tại các xã khó khăn, dân tộc thiểu số tỉnh Ninh Thuận (7 tỷ đồng),.... Thông qua các dự án trên, có hàng trăm hộ dân đã được thụ hưởng thành quả kinh tế từ nguồn vốn tài chính, kỹ thuật mà nhà nước đã đầu tư.

Các tác động hình thành chuỗi giá trị thông qua hỗ trợ phát triển các sản phẩm đặc thù của tỉnh:

- Hoạt động kiểm soát chất lượng sản phẩm trong quá trình sản xuất sản phẩm theo hướng an toàn để nâng cao uy tín, thương hiệu đối với các sản phẩm đã được cấp văn bằng bảo hộ và các sản phẩm chuẩn bị xây dựng hồ sơ bảo hộ:

+  Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì phối hợp với các ngành tiến hành đề án xây dựng, thu thập thông tin, cơ sở khoa học nhằm chứng minh và đề xuất UBND tỉnh bộ tiêu chí và xác lập danh mục các sản phẩm đặc thù tỉnh. Dự kiến sẽ tổ chức Hội thảo khoa học lấy ý kiến các ngành trước khi báo cáo Ban đặc thù tỉnh vào đầu tháng 7/2018. Theo danh mục đề xuất sản phẩm đặc thù giai đoạn 2018-2020 là 12 sản phẩm.

+ Tiếp tục tập trung lựa chọn các sản phẩm đặc thù có thế mạnh để triển khai xác lập bảo hộ quyền trong năm 2018, trong đó đã phê duyệt triển khai 02 dự án sở hữu trí tuệ cho việc bảo hộ Nhãn hiệu chứng nhận Nha Đam Ninh Thuận và Rong sụn Ninh Thuận; tiếp tục triển khai nhiệm vụ “Mở rộng phạm vi bảo hộ Chỉ dẫn địa lý Nho Ninh Thuận” .

+ Triển khai Kế hoạch số 4759/KH-UBND ngày 13/11/2017 của UBND tỉnh về thực hiện chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn năm 2018: Sở Khoa học và Công nghệ đã chủ trì phối hợp với Sở Nông nghiệp và PTNT, UBND các huyện, thành phố hỗ trợ cho 03 huyện đã hoàn tất việc rà soát diện tích đăng ký đánh giá chứng nhận VietGap cho 09 dự án.

+ Triển khai Chương trình thí điểm ứng dụng “Tem điện tử thông minh” truy xuất nguồn gốc đối với các sản phẩm đặc thù tỉnh Ninh Thuận: đã triển khai công tác xây dựng việc phá hành tem, mã QR truy xuất nguồn cho tem, cơ sở thông tin cơ bản cho việc truy xuất ban đầu đối với 09 sản phẩm: Dê Ninh Thuận, Nước mắm Cà Ná, Heo và Gà Thuận Bắc, Trái cây Ninh Sơn, Măng tây Ninh Thuận, Nho Ninh Thuận, Nho EverGreen, Dê Cừu Triệu Tín. Trong thời gian tiếp theo, sẽ triển khai chi tiết cơ sở dữ liệu truy xuất cho toàn tỉnh.

- Tổ chức triển khai các mô hình liên doanh, liên kết với doanh nghiệp/HTX trong việc tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị (bao gồm: Chế biến, bảo quản, cung cấp sản phẩm ra thị trường,...):

+ Sở Khoa học và Công nghệ hoàn thành công trình Trung tâm trưng bày quảng bá kinh doanh các sản phẩm đặc thù , tiếp tục tổ chức xây dựng kế hoạch hội nghị làm việc với các doanh nghiệp trong tỉnh để xây dựng phương án trưng bày và quảng bá, dự kiến khai trương trong dịp tháng 7/2018. Phối hợp Sở Công thương lựa chọn 01 Doanh nghiệp là Cơ sở sản xuất và kinh doanh Thiên Thảo làm điểm trưng bày sản phẩm đặc thù, kinh doanh theo mô hình xã hội hóa.

+ Tập trung giải pháp hỗ trợ từ các ngành cho các Hợp tác xã đã được đăng ký bảo hộ thương hiệu sản phẩm: đã hỗ trợ 03 HTX phát triển sản phẩm: đối với HTX Nho Evergreen Ninh Thuận: hỗ trợ  xây dựng đặt hàng nhiệm vụ “Triển khai mô hình sử dụng túi bao trái đối với cây Nho”, ứng dụng tem điện tử thông minh truy xuất nguồn gốc và đăng ký nhãn hiệu; HTX Tân Hà (là mô hình HTX triển khai chăn nuôi cừu thịt quy mô tập trung đàn, với hệ thống chuồng trại công nghệ cao, quản lý dịch bệnh tốt, áp dụng quy trình nuôi khép kín): hướng dẫn  HTX hoàn thiện các thủ tục để có thể  sử dụng Chỉ dẫn địa lý Cừu Ninh Thuận; Xây dựng đề án hỗ trợ ứng dụng công nghệ san phẳng đồng ruộng bằng lazer giao cho Trung tâm Khuyến nông đầu tư từ nguồn vốn sự nghiệp khoa học để phục vụ cho các HTX có phát triển cánh đồng mẫu lớn.

+ Triển khai các hoạt động hỗ trợ theo chiều sâu cho các sản phẩm đặc thù: - Tiếp tục phối hợp theo dõi và hỗ trợ công tác triển khai 04 nhiệm vụ nghiên cứu ứng dụng phục vụ các sản phẩm đặc thù đã được phê duyệt trong năm 2017. Tổ chức thực hiện các đề tài/dự án mới trong năm 2018 nghiên cứu sản xuất thử nghiệm đa dạng hóa các sản phẩm từ các sản phẩm nông nghiệp đặc thù của tỉnh: đã triển khai 04 dự án từ nguồn kinh phí của Chương trình nông thôn miền núi phục vụ các sản phẩm đặc thù.

+ Về Hỗ trợ đổi mới công nghệ phục vụ phát triển các sản phẩm đặc thù: Sở Khoa học và Công nghệ hỗ trợ 02 doanh nghiệp thực hiện dự án đổi mới công nghệ trong sản xuất: Công ty Cổ phần Giống cây trồng Nha Hố (công nghệ sản xuất giống lúa; Công ty TNHH Quốc Bảo (công nghệ tách hạt điều).

+ Hỗ trợ hoàn thiện các hệ thống đăng ký bảo hộ thương hiệu để kết nối các sản phẩm đặc thù vào các hệ thống siêu thị: Vinmart, CoopMart, FIVI Mart,...: tiếp tục hỗ trợ duy trì cho các doanh nghiệp đã kết nối vào hệ thống Vinmart, CoopMart, FIVI Mart, siêu thị An Phú và Vinmart Tân Phú, TPHCM-cho các sản phẩm Nho, Dê, Cừu, Táo, Măng tây xanh tươi, trà túi lọc măng tây.

- Tiếp tục duy trì và đẩy mạnh hoạt động truyền thông quảng bá thương hiệu sản phẩm đặc thù trên các phương tiện như: Đài truyền hình NTV, Internet. Tiếp tục duy trì và thực hiện các chuyên mục: thực hiện được 05 “Chuyên mục Bản tin sản phẩm đặc thù”; cập nhật hơn 20 bài viết và các thông tin cơ bản trên website sản phẩm đặc thù của tỉnh.

- Duy trì hoạt động kết nối cung cầu, xúc tiến thương mại, Hội chợ đặc sản vùng miền, diễn đàn thông tin, hội thảo, đào tạo, tập huấn cho các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh các sản phẩm đặc thù trên địa bàn tỉnh: phối hợp với Cục Sở hữu trí tuệ tổ chức 03 lớp tập huấn, tuyên truyền về thương hiệu, nhãn hiệu hàng hóa và sở hữu trí tuệ cho các cơ sở sản xuất trên địa bàn thành phố cho 150 doanh nghiệp/cơ sở sản xuất; hỗ trợ các Doanh nghiệp tham gia các sự kiện: Techmart, Kết nối cung cầu TechDemo: hỗ trợ 14 doanh nghiệp, trong đó có 03 doanh nghiệp tham gia GTCLVN; 02 doanh nghiệp và 02 Hợp tác xã tham gia sự kiện trưng bày sản phẩm KHCN và sản phẩm đặc thù tại Khánh Hòa, 01 Doanh nghiệp được chứng nhận ISO 22000 trong vệ sinh an toàn thực phẩm; 06 doanh nghiệp đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ cho sản phẩm mang nhãn hiệu chứng nhận nước mắm Cà Ná.

- Trong 6 tháng đầu năm, Sở Khoa học và Công nghệ Ninh Thuận đã tích cực làm việc với Bộ KH&CN và được Cục Sở hữu trí tuệ công bố Quyết định cấp văn bằng bảo hộ sớm cho 03 nhãn hiệu chứng nhận của tỉnh: Tôm giống Ninh Thuận, Trái cây Ninh Sơn, Du lịch Ninh Thuận. Tính đến nay, trên địa bàn tỉnh đã có 16 sản phẩm đặc thù được cấp bảo hộ quyền SHTT. Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục hướng dẫn hồ sơ đăng ký SHTT cho 10 lượt tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân hoạt động sản xuất kinh doanh các sản phẩm đặc thù của tỉnh như nước mắm, hạt điều, tôm giống; tổ chức nghiệm thu 02 dự án SHTT cho sản phẩm Nước Mắm Cà Ná và Dê Ninh Thuận.

QCC